Abu Homid al-G’azzoliy hikmatlari, eng sara hikmatlar to’plami

Abu Homid al-G’azzoliy (h. 450-505/1111) — Sharqning buyuk allomalaridan, Hujjatul-islom imom, «Ihyoi ulumid-din» shoh asari nihoyatda mashhur.


Ilm fikrning xos mevasidir. Agar qalbda ilm hosil bo‘lsa, holati o‘zgaradi, holati o‘zgarsa, a’zolarning amali o‘zgaradi. Bas, amal holatga, holat ilmga, ilm fikrga tobe’dir.
 
Ilmiga amal qilmagan olim boshqani kiyintirgan holda o‘zi yalang‘och qolgan ignaga o‘xshaydi.
 
Siz ilmga bor-yo‘g‘ingizni bermaguningizcha, u sizga biror narsa bermaydi.
 
Ilm ko‘r qalb ko‘zini ochuvchi, qorong‘u zulmatda nur bag‘ishlovchi va zaif badanlarga kuch-quvvatdir. Ilm bilan banda abrorlar darajasiga ko‘tariladi, oliy martabalarga yetishadi. Ilm ustida tafakkur qilish kunduzi ro‘za tutganga, uni muzokara etish kechani ibodat bilan bedor o‘tkazganga tengdir.
 
Alloh bergan ne’matlarni Uning yo‘lida sarflash — shukr, Alloh sevmagan yerga sarflash esa kufroni ne’matdir.
 
Tijorat tirikchilik o‘tkazish uchun yoki boylik orttirish uchun bo‘ladi. Agar xayr va hasanotni o‘ylamasdan, faqat boylik to‘plash uchun tijorat qilinsa, bu savdo maqbul emasdir. Zero, faqat moddiyat uchun harakat qilmoq «xatolarning boshi bo‘lgan» dunyoga hirs qo‘ymoqdir.
 
Dunyo (yurt) obodligi to‘rtta narsa sababidan: rahbarlar adolati, olimlar ilmi, boylar saxovati, muhtojlar duosi.
 
Qabrda yotganlar pushaymon qilayotgan ishlar ustida tiriklar bir-biri bilan qirpichoq bo‘lmoqdalar.
 
Baloning yo‘qligi ne’matdur, ne’matning yo‘qligi balodur.
 
Qachonki savdogar kiyimning yaxshi tarafini ko‘rsatib, yomon joyini yashirib sotsa, o‘sha — yolg‘onchidir. Shuningdek, molini qorong‘u joyda ko‘rsatsa, shu kabi maxsining eng yaxshi poyini ko‘rsatib sotsa, u -firibgardir.
 
Kishilardan o‘zingga nisbatan qanday muomala kutsang, ularga o‘zing ham xuddi shunday muomala qilgin.
 
Yolvorish lazzati dunyoviy ne’mat emas, balki u jannat zavqlaridandir. Alloh u zavqni mahbublari uchun yaratgan. Har kas uni ololmas.
 
Ilm hayo bilan kibr orasida yo‘q bo‘lib ketadi.
 
Odamlarni o‘zlari yo‘g‘ida yomonlamoq qalblarga qilingan xiyonatdir.

Manba: islom.ziyouz.com

Если вам понравилась статья, поделитесь ею с друзьями в социальных сетях.
Sirlar.uz